ಕ್ರಿಯಾಪದದ ಮೂಲ ಸ್ವರೂಪ, ಧಾತು ಮತ್ತು ಕಾಲಗಳು
In the syllabus of KPSC
Saved in this browser only. Sign in to keep your ticks on every device. See all revisions due
Key points
- ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ಪದವೇ ಕ್ರಿಯಾಪದ.
- ಪ್ರತ್ಯಯವಿಲ್ಲದ ಕ್ರಿಯಾಪದದ ಮೂಲರೂಪ ಧಾತು.
- ಕರ್ಮಪದವನ್ನು ಅಪೇಕ್ಷಿಸುವ ಧಾತು ಸಕರ್ಮಕ ಧಾತು.
- ಕರ್ಮಪದವನ್ನು ಅಪೇಕ್ಷಿಸದ ಧಾತು ಅಕರ್ಮಕ ಧಾತು.
- ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಮೂರು ಕಾಲಗಳಿವೆ: ಭೂತಕಾಲ, ವರ್ತಮಾನಕಾಲ, ಭವಿಷ್ಯತ್ ಕಾಲ.
- ಭೂತಕಾಲದ ಮುಖ್ಯ ಪ್ರತ್ಯಯ 'ದ', ವರ್ತಮಾನಕಾಲಕ್ಕೆ 'ಉತ್ತ', ಭವಿಷ್ಯತ್ ಕಾಲಕ್ಕೆ 'ವ'.
- ಧಾತುವಿಗೆ ಕಾಲಸೂಚಕ ಮತ್ತು ಆಖ್ಯಾತ ಪ್ರತ್ಯಯ ಸೇರಿದಾಗ ಪೂರ್ಣ ಕ್ರಿಯಾಪದವಾಗುತ್ತದೆ.
ಕ್ರಿಯಾಪದ ಮತ್ತು ಧಾತುವಿನ ಪರಿಚಯ
ವಾಕ್ಯದಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಅಥವಾ ಕೆಲಸ ನಡೆಯುವಿಕೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ಪದವೇ ಕ್ರಿಯಾಪದ. ಕ್ರಿಯಾಪದವು ಮುಕ್ತಾಯವನ್ನು ಸೂಚಿಸಿ ಪೂರ್ಣಾರ್ಥವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.
1. ಧಾತು (ಕ್ರಿಯಾಪ್ರಕೃತಿ)
ಪ್ರತ್ಯಯ ರಹಿತವಾದ ಕ್ರಿಯಾಪದದ ಮೂಲರೂಪವೇ ಧಾತು. ಉದಾಹರಣೆಗೆ: ಮಾಡು, ಓದು, ಬರೆ, ತಿನ್ನು, ನಡೆ, ನೋಡು.
ಮುಖ್ಯಾಂಶ
ಕ್ರಿಯಾಪದ ರಚನೆಯ ಸೂತ್ರ:ಧಾತು + ಕಾಲಸೂಚಕ ಪ್ರತ್ಯಯ + ಆಖ್ಯಾತ ಪ್ರತ್ಯಯ = ಕ್ರಿಯಾಪದ
ಉದಾ: ಮಾಡು + ದ (ಭೂತಕಾಲ) + ಅನ್ನು (ಆಖ್ಯಾತ) = ಮಾಡಿದನು.
2. ಸಕರ್ಮಕ ಮತ್ತು ಅಕರ್ಮಕ ಧಾತುಗಳು
| ವರ್ಗೀಕರಣ | ವಿವರಣೆ | ಉದಾಹರಣೆಗಳು |
|---|---|---|
| ಸಕರ್ಮಕ ಧಾತು | ಕ್ರಿಯೆಯ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಕರ್ಮಪದವನ್ನು (ಯಾರನ್ನು? ಏನನ್ನು?) ಅಪೇಕ್ಷಿಸುವ ಧಾತು. | ಮಾಡು, ತಿನ್ನು, ಬರೆ, ಕೊಲ್ಲು, ಓದು (ಉದಾ: ರೊಟ್ಟಿಯನ್ನು ತಿಂದನು). |
| ಅಕರ್ಮಕ ಧಾತು | ಕ್ರಿಯೆಯ ಫಲವು ಕರ್ತೃವಿನಲ್ಲಿಯೇ ಮುಗಿದು ಕರ್ಮಪದವನ್ನು ಅಪೇಕ್ಷಿಸದ ಧಾತು. | ಮಲಗು, ನಗು, ಓಡು, ಅಳು, ಬೀಳು (ಉದಾ: ಮಗು ಮಲಗಿತು). |
3. ಕಾಲಗಳು ಮತ್ತು ಕಾಲಸೂಚಕ ಪ್ರತ್ಯಯಗಳು
ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಯೆ ನಡೆಯುವ ಸಮಯವನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಮೂರು ಮುಖ್ಯ ಕಾಲಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ:
- ಭೂತಕಾಲ: ಕ್ರಿಯೆ ನಡೆದು ಮುಗಿದಿರುವುದನ್ನು ಸೂಚಿಸುವುದು. (ಪ್ರತ್ಯಯಗಳು: ದ, ತ, ಟ, ದ್ದ, ಇತು). ಉದಾ: ಬಂದನು, ಕೊಟ್ಟನು, ನೋಡಿದನು.
- ವರ್ತಮಾನಕಾಲ: ಕ್ರಿಯೆ ಪ್ರಸ್ತುತ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಸೂಚಿಸುವುದು. (ಹೊಸಗನ್ನಡ ಪ್ರತ್ಯಯ: ಉತ್ತ; ಹಳಗನ್ನಡ: ದಪ/ದಪರ್). ಉದಾ: ಓದುತ್ತಾನೆ, ಬರೆಯುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.
- ಭವಿಷ್ಯತ್ ಕಾಲ: ಕ್ರಿಯೆ ಮುಂದೆ ನಡೆಯುವುದನ್ನು ಸೂಚಿಸುವುದು. (ಪ್ರತ್ಯಯಗಳು: ವ, ವು). ಉದಾ: ಮಾಡುವನು, ಬರುವನು, ನೋಡುವಳು.
Practice questions
Answer all, then check. Explanations appear after checking.
Finished this topic? Tick it off.
Saved in this browser only. Sign in to keep your ticks on every device. See all revisions due