ಶಿಕ್ಷಕ ಕೇಂದ್ರಿತ ಮತ್ತು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಕೇಂದ್ರಿತ ವಿಧಾನಗಳು | Teacher-Centred and Learner-Centred Methods
Saved in this browser only. Sign in to keep your ticks on every device. See all revisions due
Key points
- ಉಪನ್ಯಾಸ ಶಿಕ್ಷಕ ಕೇಂದ್ರಿತ, ಚರ್ಚೆ ಮತ್ತು ಯೋಜನೆ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಕೇಂದ್ರಿತ | Lecture is teacher-centred, discussion and project are learner-centred
- ಯೋಜನಾ ವಿಧಾನ ಕಿಲ್ಪ್ಯಾಟ್ರಿಕ್ | The project method is Kilpatrick
- ಹ್ಯೂರಿಸ್ಟಿಕ್ ಆರ್ಮ್‌ಸ್ಟ್ರಾಂಗ್ ಮತ್ತು ಡಾಲ್ಟನ್ ಯೋಜನೆ ಪಾರ್ಕ್‌ಹರ್ಸ್ಟ್ | Heuristic is Armstrong and the Dalton Plan is Parkhurst
- ರೇಖೀಯ ಕ್ರಮಾದೇಶ ಸ್ಕಿನ್ನರ್, ಶಾಖಾ ಕ್ರಮಾದೇಶ ಕ್ರೌಡರ್ | Linear programming is Skinner, branching is Crowder
- ಮಿದುಳು ಮಥನ ಓಸ್ಬಾರ್ನ್ ಮತ್ತು ಜಿಗ್ಸಾ ಅರಾನ್ಸನ್ | Brainstorming is Osborn and jigsaw is Aronson
- ವಿಚಾರ ಗೋಷ್ಠಿಯಲ್ಲಿ ಹಲವು ತಜ್ಞರು ಒಂದು ವಿಷಯದ ಬೇರೆ ಅಂಶಗಳ ಮೇಲೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ | In a symposium several experts speak on different aspects of one topic
On this page
ಎರಡು ದೃಷ್ಟಿಕೋನಗಳು | Two Approaches
| ಅಂಶ | Aspect | ಶಿಕ್ಷಕ ಕೇಂದ್ರಿತ | Teacher-centred | ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಕೇಂದ್ರಿತ | Learner-centred |
|---|---|---|
| ಶಿಕ್ಷಕನ ಪಾತ್ರ | Teacher role | ಜ್ಞಾನದ ಮೂಲ ಮತ್ತು ನಿಯಂತ್ರಕ | Source of knowledge and controller | ಸೌಲಭ್ಯದಾತ ಮತ್ತು ಮಾರ್ಗದರ್ಶಕ | Facilitator and guide |
| ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯ ಪಾತ್ರ | Learner role | ನಿಷ್ಕ್ರಿಯ ಸ್ವೀಕರಿಸುವವನು | Passive receiver | ಸಕ್ರಿಯ ಜ್ಞಾನ ನಿರ್ಮಾತೃ | Active constructor of knowledge |
| ಸಂವಹನ | Communication | ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಏಕಮುಖ | Mostly one-way | ದ್ವಿಮುಖ ಮತ್ತು ಬಹುಮುಖ | Two-way and multi-way |
| ತಾತ್ವಿಕ ಆಧಾರ | Theoretical base | ವರ್ತನಾವಾದ | Behaviourism | ರಚನಾವಾದ | Constructivism |
| ಉದಾಹರಣೆಗಳು | Examples | ಉಪನ್ಯಾಸ, ಪ್ರಾತ್ಯಕ್ಷಿಕೆ, ಕ್ರಮಾದೇಶಿತ ಬೋಧನೆ | Lecture, demonstration, programmed instruction | ಚರ್ಚೆ, ಯೋಜನೆ, ಸಮಸ್ಯೆ ಪರಿಹಾರ, ಪ್ರಕರಣ ಅಧ್ಯಯನ, ಸಹಕಾರಿ ಕಲಿಕೆ | Discussion, project, problem solving, case study, cooperative learning |
ಮುಖ್ಯ ವಿಧಾನಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಪಾದಕರು | Main Methods and Proponents
| ವಿಧಾನ | Method | ಪ್ರತಿಪಾದಕ ಅಥವಾ ಮೂಲ | Proponent or origin | ಲಕ್ಷಣ | Feature |
|---|---|---|
| ಉಪನ್ಯಾಸ | Lecture | ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ವಿಧಾನ | The oldest method | ದೊಡ್ಡ ತರಗತಿಗೆ ಮಿತವ್ಯಯಿ, ಆದರೆ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ನಿಷ್ಕ್ರಿಯ | Economical for large classes but the learner is passive |
| ರೇಖೀಯ ಕ್ರಮಾದೇಶಿತ ಬೋಧನೆ | Linear programmed instruction | ಬಿ.ಎಫ್. ಸ್ಕಿನ್ನರ್ | B.F. Skinner | ಸಣ್ಣ ಹೆಜ್ಜೆಗಳು ಮತ್ತು ತಕ್ಷಣದ ಪುನರ್ಬಲನ | Small steps and immediate reinforcement |
| ಶಾಖಾ ಕ್ರಮಾದೇಶಿತ ಬೋಧನೆ | Branching programmed instruction | ನಾರ್ಮನ್ ಕ್ರೌಡರ್ | Norman Crowder | ತಪ್ಪು ಉತ್ತರಕ್ಕೆ ಪರಿಹಾರದ ಶಾಖೆ | A remedial branch for a wrong answer |
| ಯೋಜನಾ ವಿಧಾನ | Project method | ಡಬ್ಲ್ಯು.ಎಚ್. ಕಿಲ್ಪ್ಯಾಟ್ರಿಕ್, ಡ್ಯೂಯಿ ಅವರ ವ್ಯಾವಹಾರಿಕತಾವಾದ ಆಧಾರ | W.H. Kilpatrick, based on Dewey pragmatism | ನೈಜ ಜೀವನದ ಉದ್ದೇಶಪೂರ್ಣ ಚಟುವಟಿಕೆ | Purposeful real-life activity |
| ಹ್ಯೂರಿಸ್ಟಿಕ್ ವಿಧಾನ | Heuristic method | ಎಚ್.ಇ. ಆರ್ಮ್‌ಸ್ಟ್ರಾಂಗ್ | H.E. Armstrong | ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ತಾನೇ ಕಂಡುಹಿಡಿಯುವುದು | The learner finds out for himself |
| ಡಾಲ್ಟನ್ ಯೋಜನೆ | Dalton Plan | ಹೆಲೆನ್ ಪಾರ್ಕ್‌ಹರ್ಸ್ಟ್ | Helen Parkhurst | ಒಪ್ಪಂದ ಆಧಾರಿತ ಸ್ವಗತಿ ಕೆಲಸ | Contract-based self-paced work |
| ಮಿದುಳು ಮಥನ (Brainstorming) | Brainstorming | ಅಲೆಕ್ಸ್ ಓಸ್ಬಾರ್ನ್ | Alex Osborn | ಟೀಕೆಯಿಲ್ಲದೆ ಹೆಚ್ಚು ವಿಚಾರಗಳ ಸೃಷ್ಟಿ | Generating many ideas without criticism |
| ಪ್ರಕರಣ ಅಧ್ಯಯನ | Case study | ಹಾರ್ವರ್ಡ್ ಕಾನೂನು ಮತ್ತು ವಾಣಿಜ್ಯ ಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಜನಪ್ರಿಯ | Popularised in Harvard law and business schools | ನೈಜ ಸನ್ನಿವೇಶದ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ | Analysis of a real situation |
| ಜಿಗ್ಸಾ ತಂತ್ರ | Jigsaw technique | ಎಲಿಯಟ್ ಅರಾನ್ಸನ್ | Elliot Aronson | ಪ್ರತಿ ಸದಸ್ಯ ಒಂದು ಭಾಗದ ತಜ್ಞನಾಗಿ ಗುಂಪಿಗೆ ಕಲಿಸುವುದು | Each member becomes expert on one part and teaches the group |
| ಸಾಕ್ರಟಿಕ್ ವಿಧಾನ | Socratic method | ಸಾಕ್ರೆಟೀಸ್ | Socrates | ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರದ ಮೂಲಕ ಚಿಂತನೆ ಬೆಳೆಸುವುದು | Developing thought through questioning |
| ತಲೆಕೆಳಗಾದ ತರಗತಿ (Flipped Classroom) | Flipped classroom | ಬರ್ಗ್‌ಮನ್ ಮತ್ತು ಸ್ಯಾಮ್ಸ್ ಜನಪ್ರಿಯಗೊಳಿಸಿದರು | Popularised by Bergmann and Sams | ಮನೆಯಲ್ಲಿ ವಿಡಿಯೋ, ತರಗತಿಯಲ್ಲಿ ಚಟುವಟಿಕೆ | Video at home, activity in class |
ಗುಂಪು ತಂತ್ರಗಳು | Group Techniques
- ವಿಚಾರ ಸಂಕಿರಣ (Seminar): ಒಬ್ಬರು ಪ್ರಬಂಧ ಮಂಡಿಸಿ ನಂತರ ಚರ್ಚೆ. | Seminar: one person presents a paper, followed by discussion.
- ವಿಚಾರ ಗೋಷ್ಠಿ (Symposium): ಒಂದು ವಿಷಯದ ವಿವಿಧ ಅಂಶಗಳ ಮೇಲೆ ಹಲವು ತಜ್ಞರ ಭಾಷಣ. | Symposium: several experts speak on different aspects of one topic.
- ಸಮಿತಿ ಚರ್ಚೆ (Panel Discussion): ತಜ್ಞರ ಗುಂಪು ಪ್ರೇಕ್ಷಕರ ಮುಂದೆ ಅನೌಪಚಾರಿಕವಾಗಿ ಚರ್ಚಿಸುವುದು. | Panel discussion: a group of experts discusses informally before an audience.
- ಕಾರ್ಯಾಗಾರ (Workshop): ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಕೌಶಲ ಮತ್ತು ಉತ್ಪನ್ನ ಕೇಂದ್ರಿತ ಕಲಿಕೆ. | Workshop: practical skill and product-centred learning.
- ಟ್ಯುಟೋರಿಯಲ್ (Tutorial): ಸಣ್ಣ ಗುಂಪಿಗೆ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ. | Tutorial: individual guidance to a small group.
ಪರೀಕ್ಷಾ ಸಲಹೆ | Exam tip
ಪ್ರಶ್ನೆ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಕೇಂದ್ರಿತ ವಿಧಾನ ಕೇಳಿದರೆ ಉಪನ್ಯಾಸವನ್ನು ತಕ್ಷಣ ಕೈಬಿಡಿ. | If a question asks for a learner-centred method, drop the lecture at once.
ಕಿಲ್ಪ್ಯಾಟ್ರಿಕ್ ಯೋಜನೆ, ಆರ್ಮ್‌ಸ್ಟ್ರಾಂಗ್ ಹ್ಯೂರಿಸ್ಟಿಕ್ ಮತ್ತು ಪಾರ್ಕ್‌ಹರ್ಸ್ಟ್ ಡಾಲ್ಟನ್ ಎಂಬ ಜೋಡಿಗಳು ಹೊಂದಿಸುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತವೆ. | The pairs Kilpatrick and project, Armstrong and heuristic, and Parkhurst and Dalton come up in matching questions.
Practice questions
Answer all, then check. Explanations appear after checking.
Finished this topic? Tick it off.
Saved in this browser only. Sign in to keep your ticks on every device. See all revisions due